Орталық Азияда су тапшылығы күшейіп барады: климаттың өзгеруі өңірге жаңа қауіп төндіруде

60

Munarmedia.kz | 03.05.2026. ASTANA – Орталық Азия елдері климаттың өзгеруі салдарынан су ресурстарының тапшылығын барған сайын өткір сезіне бастады. Сарапшылардың айтуынша, өңірдегі экстремалды аптап ыстық, ұзаққа созылған құрғақшылық және Тянь-Шань мұздықтарының жедел еруі экономикалық әрі экологиялық қауіптерді күшейтіп отыр.

Ғалымдардың мәліметінше, Тянь-Шань тау жүйесіндегі мұздықтар Орталық Азиядағы тұщы судың негізгі көзі саналады. Алайда соңғы жылдары олардың көлемі айтарлықтай азайып, өзен-көлдердің қоректенуіне кері әсерін тигізуде.

Мамандардың болжамына сәйкес, 2030 жылға қарай ауыл шаруашылығы алқаптарын суаруға қажетті су көлемі шамамен 30 пайызға артуы мүмкін. Бұл жағдай өңір мемлекеттері үшін су ресурстарын тиімді басқару мәселесін одан әрі өзекті ете түседі.

Сарапшылар су қорының қысқаруы экономиканың негізгі салаларына әсер етуі ықтимал екенін ескертеді. Атап айтқанда, ауыл шаруашылығы өндірісінің төмендеуі, халық табысының азаюы, азық-түлік қауіпсіздігіне төнетін қатерлер, сондай-ақ энергетика мен санитарлық-эпидемиологиялық ахуалдың күрделенуі мүмкін.

Экологтардың пікірінше, су тапшылығы мәселесін шешу үшін Орталық Азия елдері су үнемдеу технологияларын кеңінен енгізіп, трансшекаралық өзендерді бірлесіп басқару тетіктерін жетілдіруі қажет. Сонымен қатар климаттың өзгеруіне бейімделу бағдарламаларын күшейту маңызды.

Айта кетейік, Орталық Азия өңірі жаһандық климат өзгерісіне ең осал аймақтардың бірі саналады. Соңғы жылдары мұнда температураның көтерілуі, жауын-шашын көлемінің өзгеруі және құрғақшылық кезеңдерінің жиілеуі байқалып келеді.

#ОрталықАзия #СуТапшылығы #КлиматӨзгерісі #ТяньШань #Экология #АуылШаруашылығы #СуРесурстары #Қазақстан #MunarmediaKZ