АСТАНА.16.05.2026.Munarmedia.kz – Қасым-Жомарт Тоқаев Түркі мемлекеттері ұйымының бейресми саммитінде бірқатар стратегиялық бастамаларды ұсынып, түркі елдері арасындағы экономикалық, технологиялық және гуманитарлық ықпалдастықты күшейтуге шақырды.
Президенттің айтуынша, ұйымға мүше мемлекеттер сауда-экономикалық байланыстарды тереңдету үшін электрондық құжаттар мен цифрлық қолтаңбаларды өзара тану бағытындағы жұмыстарды жеделдетуі қажет. Бұл өз кезегінде өңірдегі цифрлық интеграцияны күшейтіп, бизнес жүргізуді жеңілдетеді.
Сондай-ақ Мемлекет басшысы спутниктік байланыс, навигация және мониторинг салаларында бірлескен жобаларды жүзеге асыруды ұсынды. Оның пікірінше, мұндай бастамалар түркі елдерінің технологиялық әлеуетін арттырып, қауіпсіздік пен инфрақұрылым саласындағы ынтымақтастықты жаңа деңгейге шығарады.
Қасым-Жомарт Тоқаев білім мен ғылым саласына ерекше назар аударып, жоғары білікті мамандар даярлайтын заманауи оқу және ғылыми орталықтар құру қажеттігін айтты. Осыған байланысты Президент түркі елдерінің жасанды интеллект орталықтарының желісін қалыптастыру бастамасын көтерді.
Мемлекет басшысы Қазақстанда жаңа форматтағы технологиялық жоғары оқу орны – Жасанды интеллект университетін ашу жоспарланып отырғанын мәлімдеді. Оның айтуынша, бұл оқу орнында түркі мемлекеттері азаматтарының білім алуына арнайы гранттар бөлінеді.
Бұдан бөлек, Президент Түркі мемлекеттері ұйымына мүше елдердің IT хабтарын біріктіретін ортақ орталық құруды ұсынды. Сонымен қатар жасанды интеллект негізінде түркі халықтарының тарихы мен мәдени мұрасын цифрлық форматта жинақтайтын арнайы платформаны дамыту қажет екенін атап өтті.
Саммит барысында рухани-мәдени бағыттағы маңызды жобалар да жарияланды. Түркістан қаласының тарихи және рухани маңызын ескере отырып, мұнда Түркі өркениеті орталығы құрылатыны айтылды. Сондай-ақ Астана қаласында Дала өркениетін насихаттайтын арнайы орталық ашу жоспарланып отыр.
Президент түркі халықтарының ортақ тілдік кеңістігін дамыту мәселесіне де тоқталды. Ол түркі тілдеріне ортақ терминологиялық база қалыптастыру үшін мемлекетаралық терминологиялық комиссия құруды ұсынды. Комиссия құрамына мүше елдердің ғылыми сарапшылары мен салалық мекемелерінің өкілдері кіреді.
Сонымен бірге Қазақстан Түркия ұсынған «Түркі мемлекеттері ұйымы +» форматын қолдайтынын білдірді.
Қасым-Жомарт Тоқаев өз сөзінде Түркі мемлекеттері ұйымының геосаяси немесе әскери блок емес екенін ерекше атап өтті. Оның айтуынша, бұл ұйым – бауырлас мемлекеттердің сауда-экономикалық, жоғары технологиялық, цифрлық және мәдени-гуманитарлық ынтымақтастығын нығайтатын бірегей алаң.
#Тоқаев #ТМҰ #ТүркіМемлекеттеріҰйымы #ЖасандыИнтеллект #Түркістан #Астана #Цифрландыру #Munarmedia