Munarmedia.kz 02.03.2026 /Astana/ – АҚШ пен Израиль Иран аумағына соққыларын жалғастырып жатқанда, Ислам республикасы Парсы шығанағындағы америкалық әскери базалар орналасқан елдерге жауап шабуылдар жасауда.
1 наурызға қараған түні Иран билігі аятолла Али Хаменеи қаза тапқанын ресми түрде растады. Бұған дейін Тегеран оның өлімі туралы ақпаратты «психологиялық соғыс» деп атаған еді.
Соңғы онжылдықтарда Ираннан миллиондаған адам шетелге эмиграцияға кеткен. Олардың бір бөлігі үшін АҚШ–Израиль операциясы мен Хаменеидің қазасы – биліктің аяқталуының символы ретінде қабылданып, мерекелік көңіл күйге ұласқан. Әлемнің әр түкпірінде – АҚШ-тан Жапонияға дейін – ирандық диаспора өкілдері көшеге шығып, акциялар өткізді.
АҚШ
Лос-Анджелес, Вашингтон және Нью-Йорк қалаларында жүздеген адам Иран туын және монархиялық кезең символдарын ұстап, шеруге шықты. Кейбірі АҚШ пен Израиль туын көтеріп, «Еркін Иран» деген ұрандар айтты.
Ұлыбритания
Лондон орталығында, соның ішінде Трафальгар алаңы маңында, ирандық эмигранттар жиналып, Ислам республикасына қарсы ұрандар көтерді. Қатысушылардың бір бөлігі Хаменеидің қазасын «жаңа дәуірдің басталуы» деп бағалады.
Жапония
Токио қаласында да шағын, бірақ символдық мәні бар акция өтті. Қатысушылар Ирандағы саяси жүйенің өзгеруін талап етіп, елдегі туыстарына қолдау білдірді.
Әлемдік диаспораның үні
Ирандық эмиграция толқыны 1979 жылғы Ислам революциясынан кейін басталып, 2009 жылғы наразылықтар мен кейінгі жылдардағы саяси қысымнан соң күшейе түсті. Бүгінде миллиондаған ирандық Еуропа, Солтүстік Америка және Азия елдерінде тұрады.
Олардың бір бөлігі АҚШ пен Израильдің әскери әрекеттерін қолдаса, енді бір бөлігі соғыстың Иран халқы үшін ауыр салдары болуы мүмкін екенін ескертіп, қақтығысты тоқтатуға шақыруда.
Хаменеидің өлімі – тек билік басындағы тұлғаның кетуі емес, шетелдегі ирандық қауым үшін тарихи бетбұрыс сәті ретінде қабылданып отыр. Алайда бұл өзгеріс елдің болашағына қандай бағыт беретіні әзірге белгісіз.