Munarmedia.kz.07.10.2026.ASTANA-Индонезиядағы Анак-Кракатау жанартауының қуатты атқылауы аймақтың жағалау сызығын өзгертіп, мұхитта екі жаңа аралдың пайда болуына себеп болды. Жанартауға жақын аумақ түсірілген спутниктік суреттерде жаңа құрлық бөліктері атқылаудан бірнеше апта өткен соң анықталған.
Жаңа аралдардың бірі жанартаудан шамамен 760 метр солтүстік-батыста, екіншісі 495 метр оңтүстік-шығыста орналасқан.
4–6 қыркүйек аралығында Анак-Кракатау күл мен лаваның орасан көлемін сыртқа шығарған. Атқылаудың қуаттылығы соншалық, жанартауы орналасқан аралдың аумағы шамамен 33 гектарға ұлғайған.
Жаңа аралдардың нақты қалай пайда болғаны әзірге белгісіз. Ғалымдар бірнеше нұсқаны қарастырып отыр.
Ең ықтимал нұсқалардың бірі — су астынан шыққан лаваның жиналуы. Лава теңіз түбінде қабатталып, уақыт өте келе су бетінен көтеріліп, жаңа құрлық бөлігін қалыптастыруы мүмкін.
Тағы бір нұсқа бойынша, таяз су астына жанартау күлі мен тау жыныстарының үлкен көлемі шөгіп, біртіндеп теңіз деңгейінен жоғары көтерілген.
Сондай-ақ мамандар опырылым болуы мүмкін деген болжамды да жоққа шығармайды. Жанартау беткейінің бір бөлігі теңізге құлап, су астында жаңа құрлық массивін қалыптастыруы ықтимал.
Алайда жаңа аралдардың болашағы әзірге белгісіз.
Егер олардың негізгі бөлігі борпылдақ жанартау күлі мен ұсақ жыныстардан тұрса, теңіз толқыны мен жел жаңа аралдарды қысқа уақытта шайып кетуі мүмкін. Ал егер аралдар негізінен қатқан тығыз лавадан қалыптасса, олар ұзақ уақыт сақталып, Индонезияның географиялық картасында жаңа нысан ретінде қалуы ықтимал.
Анак-Кракатау қайтадан назарда
Анак-Кракатау Ява мен Суматра аралдарының арасында орналасқан және әлемдегі ең белсенді жанартаулардың бірі саналады.
Қыркүйектегі атқылау аймақтағы әуе қатынасына да әсер еткен. Бірнеше әуежайдың жұмысы уақытша шектеліп, оның ішінде Джакарта әуежайы да болған. Соның салдарынан шамамен 270 мың жолаушының рейсі кешіктірілген немесе тоқтатылған.
Анак-Кракатаудың тарихындағы ең ауыр оқиғалардың бірі 2018 жылы болған. Сол кезде жанартаудың бір бөлігі теңізге опырылып түсіп, цунами пайда болды. Табиғи апат салдарынан 400-ден астам адам қаза тапқан.
Бүгінде жанартаудың маңында пайда болған екі жаңа арал табиғаттың Жер бедерін қысқа уақыттың ішінде қаншалықты өзгерте алатынын тағы бір рет көрсетіп отыр.
#Munarmedia #Индонезия #АнакКракатау #Жанартау #ЖаңаАрал #ТынықМұхиты #Табиғат #Геология #Цунами #Экология #Ғылым #ЖерБедері