Иран ядролық қаруды таратпау туралы шарттан шығуы мүмкін: парламентке заң жобасы ұсынылды

47


Munarmedia.kz. 22.09.2026. ASTANA. Иран парламентінің бірқатар депутаты елдің Ядролық қаруды таратпау туралы шарттан (ЯҚТШ) шығуын көздейтін заң жобасын ұсынды. Құжатты шұғыл тәртіппен қарау ұсынылған. Алайда оны ашық отырыста талқылау үшін парламент төрағасы Мұхаммед Багер Ғалибафтың келісімі қажет. Бұл туралы Kazinform агенттігі Таяу Шығыстағы арнайы тілшісіне сілтеме жасап хабарлады.

Иран парламентінің депутаты Хосейн Әли Хажиделиганидің айтуынша, заң жобасы парламенттің төралқасына тапсырылған. Құжатты жедел қарау тәртібімен қабылдау ұсынылып отыр.

Депутат жексенбі күнгі парламент отырысында қазіргі жағдайда Иранның аталған келісімге қатысуы ел мүддесіне сай келмейтінін мәлімдеген.

Оның пікірінше, Иранға екі рет әскери соққы жасалған жағдайда халықаралық шарт аясындағы міндеттемелерді орындауды жалғастыру елге қосымша қиындықтар туғызуы мүмкін.

Хажиделигали бұл бастаманың тағы бір себебі ретінде Атом энергиясы жөніндегі халықаралық агенттік (АЭХА) Басқарушылар кеңесінің Иранның ядролық мәселесін БҰҰ Қауіпсіздік Кеңесіне жіберу туралы шешімін атады. Иран тарапы агенттіктің бақылау талаптарын орындау мәселесіне қатысты айыптаулармен келіспейді.

Бұған дейін Иранның Ұлттық қауіпсіздік жоғары кеңесінің хатшысы Мохсен Резаи де ел басшылығының Ядролық қаруды таратпау туралы шарттан шығу мүмкіндігін қарастырып жатқанын растаған.

Иранның ядролық бағдарламасына қатысты жағдай қандай?

Ядролық қаруды таратпау туралы шарт 1970 жылы күшіне енген. Иран оған ядролық қаруы жоқ мемлекет ретінде қосылған. Тегеран өзінің ядролық бағдарламасы бейбіт мақсатты көздейтінін бірнеше рет мәлімдеген.

Атом энергиясы жөніндегі халықаралық агенттіктің бағалауынша, 2025 жылғы маусымда Иранның ядролық нысандарына соққы жасалғанға дейін елде 60 пайызға дейін байытылған 440 келі уран болған. Ал шабуылдан кейін бұл қордың нақты қайда екені белгісіз күйде қалып отыр.

Иранның шарттан шығуы әзірге қабылданған шешім емес. Қазіргі уақытта парламент депутаттары тиісті заң жобасын ұсыну және оны жедел қарау мәселесін көтеріп отыр.

#Иран #ЯдролықҚару #ЯҚТШ #АЭХА #ХалықаралықҚауіпсіздік #БҰҰ #ӘлемЖаңалықтары #Munarmedia